Kimono ślubne uchikake

Treść

zdjęcie opisywanego przedmiotu zdjęcie opisywanego przedmiotu
Kimono to tradycyjny, jednoczęściowy strój japoński, przewiązany szerokim pasem, noszony zarówno przez kobiety, jak i mężczyzn. Posiada bardzo długą historię, sięgającą starożytnej epoki Jomon (300 r. p.n.e.). Jego styl, a także materiał, kolor, dekoracje zmieniały się wraz z epoką i dopasowane były do wieku, płci oraz statusu właściciela, a także pory roku i okazji.

Niezmienny od wieków pozostał krój kimona, które szyje się prawie wyłącznie po linii prostej, z prostokątnych kawałków materiału szerokości 36 cm, ciętych z długiego na 11 metrów płata materiału. Sama nazwa kimono, czyli „ubranie”, upowszechniła się dopiero w XVIII wieku, w okresie Edo (1601-1867), kiedy to wraz z bujnym rozwojem przemysłu, technik obróbki i barwienia metodą rezerważową, nastąpił rozwój i bogacenie się klasy mieszczańskiej.

Rozwój mieszczaństwa spowodował, że kimono stało się strojem narodowym, wspólnym dla wszystkich klas społeczeństwa japońskiego, a kryterium różnicującym je była pora roku, okazja oraz to, czy nosi je kobieta zamężna, czy panna. W epoce Edo wykształciło się również dzisiejsze kimono i sposób wiązania pasa. Wąski do tej pory pas w kimonach kobiecych, wiązany z przodu, został zastąpiony bardzo szerokim ozdobnym pasem, sięgającym pod biust i wiązanym z tyłu. Kobiece kimona na zwyczajowe okazje są bardzo różnorodne: inne dla mężatki, inne dla panny. Młoda, niezamężna, kobieta będzie nosić kolorowe kimono typu furisode, z bardzo długimi rękawami, dł. ok. 1 metra i ukośnym wzorem, od ramion do brzegów kimona. Kimono mężatki natomiast ma krótkie rękawy.

Najbardziej jednak spektakularnym kimonem kobiecym jest kimono ślubne, zwane uchikake. Jest to wierzchnie, bardzo ozdobne kimono, noszone na białym kimonie spodnim shiro-muku. Uchikake noszone jest bez przewiązywania pasem. Wykonywano go tradycyjnie z białego, czerwonego lub czarnego jedwabiu i ozdabiano wielobarwnym haftem z metaliczną nicią. Od XVIII wieku posiada dolną pogrubioną bawełną lamówkę, co nadaje strojowi bardziej elegancki wygląd. Chociaż wierzchnie uchikake nie jest przewiązywane, to zakładane pod nie kimono zawiera wszystkie tradycyjne elementy, których powinno być jedenaście. Wśród nich są szeroki pas obi, sznury do wiązania pasa, kilka rodzajów węższych pasków, torebeczka, specjalne skarpety i buty, oraz specjalna bielizna i ozdoby do włosów.

Prezentowane tu czerwone jedwabne uchikake jest przykładem japońskiego artyzmu w zdobnictwie tkanin. Haftowane jest na całej powierzchni różnokolorowym jedwabiem i srebrną nitką, w charakterystyczne wzory kwiatowe i motyw dwukołowej dorożki „tonącej” w kwiatach. Cały strój wraz z motywami zdobniczymi jest symbolem szczęścia. Nadmienić należy, że do zawieszania kimon służą specjalne wieszaki, przypominające kształtem pagodę. Są wykonane z drewna i pokryte laką. Na takim oryginalnym wieszaku prezentowane jest kimono ślubne ze zbiorów Muzeum.

Kimono ślubne uchikake wraz z szerokim pasem obi pochodzi z daru prof. Minamizuki Shingo z Chiby. W zbiorach Muzeum znajdują się również dwa zwykłe kimona oraz kilkanaście dodatków do kimon - pasy, sznury, torebeczka, specjalne skarpety palcami i japonki, pochodzące z połowy i drugiej połowy XX w.

Opracowała Eleonora Tenerowicz.

Wybrana literatura:
Mark Moran, Sandra Andacht, Antique Trader Oriental Antiques & Art: An Identification and Price Guide; Antique Trader Series; Krause Publications, 2003
Małgorzata Martini, Piękno i tradycja. Kolekcja kimon Kodaimaru Company i rodziny Yamanaka; Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, Kraków 2006
Znikająca tradycja - Ise-katagami i kimono; Centrum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha, Kraków 2006
http://www.mfa.org/collections/object/kimono-uchikake-24496
http://www.guimet.fr/fr/collections/textiles/112-sur-kimono-de-femme-uchikakeD
Opiekun: Anna Szelingowska Zadaj pytanie o obiekt

Obiekty powiązane