Chusta rezerwisty

zdjęcie obiektu zdjęcie obiektu

Zaprezentowana tu chusta należy do wcześniejszych odmian tego typu rekwizytów subkultury żołnierskiej, które upowszechniły się na przełomie lat 70. i 80. XX w. Jest ona dużo mniejszych rozmiarów niż późniejsze, ma kształt kwadratu, kompozycję zdobniczą ułożoną diagonalnie oraz mniejsze frędzle i pompony. Nie tylko kształt i wielkość chusty zmieniały się na przestrzeni lat, lecz także zdobiące je rysunki. Umieszczano tam od godła państwowego i oznaczeń formacji wojskowych, poprzez Statuę Wolności, symbol ukończenia służby wojskowej i odzyskania przez żołnierza wolności, po filmowych męskich superbohaterów i roznegliżowane dziewczyny. Oprócz rysunków, na chuście umieszczano także daty przyjścia i wyjścia z wojska, nazwę i herb miasta, w którym odbywano służbę, rodzaj i numer jednostki wojskowej, a także pamiątkowe odręczne wpisy kolegów z wojska. Do prezentowanej tu chusty przypięte są także odznaki należące do rezerwisty, „Wzorowy Żołnierz” i „Honorowy dawca krwi”.

 

Ściśle określona była także kolorystyka chusty, przynależna określonemu terminowi poboru. W przypadku chusty tego rezerwisty, kolorami dominującymi są biały i niebieski, co oznacza, że pochodził on z poboru zimowego. Zwykle kolorem podstawowym na wszystkich chustach jest kolor żółty, zaś trzeci, dodatkowy kolor wybiera sam żołnierz – tutaj jest nim kolor pomarańczowy.

 

Służba wojskowa, zwłaszcza w świadomości ludowej, postrzegana była jako moment przełomowy czyniący z chłopaka mężczyznę, stąd też zarówno wyruszenie do wojska, jak i powrót do domu przybierał częstokroć formy zrytualizowanych zachowań. Współcześnie, założona na ramiona chusta jest widocznym dla wszystkich symbolem rezerwisty, który kończy służbę wojskową i powraca do życia w cywilu. Chusta taka jest także cenną pamiątką z wojska, tak jak w przeszłości były nimi kufle do piwa, fajki, laski, talerze oraz obrazy z miejscem na zdjęcie żołnierza odchodzącego z wojska. Chusty, będącej pamiątką z wojska, często zawieszanej w domu, rezerwiści niechętnie się pozbywają, toteż niełatwo jest je pozyskać do zbiorów muzealnych. Ponadto zmiany w sposobie rekrutacji do armii i wprowadzenie służby zawodowej mogą być bezpowrotnym odejściem od tej tradycji. Tym cenniejsza wydaje się zaprezentowana tu chusta podarowana do zbiorów muzealnych przez Stanisława Rogalę, którą wykonał dla siebie gdy wychodził z wojska w 1983 roku.

 

Chusta rezerwisty jest jednym z czterech rekwizytów subkultury żołnierskiej, jakie się znajdują w zbiorach MEK.

 

Opracowała Grażyna Pyla.

Opiekun: Karolina Pachla-Wojciechowska Zadaj pytanie o obiekt

Obiekty powiązane