T T

Życzenia

Sto lat!

Zdrowia!

Oby ci się rodziła kapusta i groch!

A niech cię gęś…

Czy te słowa jeszcze coś znaczą? Jakie scenariusze im towarzyszą?

Zaintrygowani współczesnymi wcieleniami dawnych zwyczajów rozpoczęliśmy projekt „Życzenia”. Bierzemy pod lupę formuły i konteksty składania życzeń, by odsłonić kryjącą się za nimi tkankę kultury. Zaplanowaliśmy: badania, publikacje dla dorosłych i dzieci oraz działania warsztatowe. Teren – Małopolska.

Sposoby składania sobie życzeń to ważna praktyka społeczno-kulturowa. To zarówno zapisywane czy wygłaszane teksty, jak również gesty im towarzyszące (w tym formy teatralno-obrzędowe, np. kolędnicze), rekwizyty (pisanki, opłatki, szopki itp.), umiejętności (np. retoryczne), symbole i idee w nich zawarte (np. motywy wegetacyjne, związane z płodnością w tradycyjnych życzeniach bożonarodzeniowych i noworocznych). To nasze dziedzictwo, zachowane w pamięci  i we współczesnych praktykach. A także w etnograficznych zbiorach, w tym w unikatowej kolekcji Muzeum Etnograficznego w Krakowie.

Projekt obejmie kilkuetapowe badania, w tym kwerendy w instytucjach muzealnych i naukowych, a przede wszystkim wywiady terenowe i obserwacje uczestniczące w różnych grupach społecznych, religijnych i wiekowych. Przygotowujemy też innowacyjne działania edukacyjne dla różnych grup odbiorców. Efekty wszystkich działań zbiorą i podsumują trzy publikacje: naukowa (w wersji elektronicznej), książka popularno-naukowa pt. „Życzenia” oraz książeczka dla dzieci. Powstanie również kolekcja projektu, która włączona zostanie do zbiorów MEK.

I nie są to tylko nasze pobożne życzenia…


- Zespół projektu

Karolina Pachla-Wojciechowska - kierowniczka zespołu badawczego
e-mail: pachla.wojciechowska@etnomuzeum.eu

Olga Błaszczyńska - badaczka
e-mail: blaszczynska@etnomuzeum.eu

Dorota Majkowska-Szajer - badaczka
e-mail: majkowska.szajer@etnomuzeum.eu

Agnieszka Marczak - badaczka
e-mail: marczak@etnomuzeum.eu

Małgorzata Roeske - badaczka
e-mail: roeske@etnomuzeum.eu

Katarzyna Słaby - badaczka
e-mail: slaby@etnomuzeum.eu

Anna Grajewska - działania edukacyjne
e-mail: grajewska@etnomuzeum.eu


Projekt „Życzenia. Niematerialne dziedzictwo Małopolski zawarte w obyczajach pielęgnujących więzi międzyludzkie – badania, publikacje, edukacja”, realizowany przez Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie, dofinansowano w ramach Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Małopolskiego na lata 2014-2020.